Çağdaş Topçu’nun günlüğü

netbeans java mobil

Kısa zaman önce yine Ubuntuma geçtim. Öyle mutluyum ki her şey oluyor. USB bluetoothu taktım telefonumla haberleştirdim ardından javaya başlamak için bir amaç aranıp duruyordum ve neden java mobile edition olmasın dedim (J2ME diyo avropalolar). Biraz bakınalım neler olmuş kurulum aşamasında.

Netbeansı ilk defa kurmuştum bilgisayarıma soora kurcalarken plugins siye bişiler buldum. Ahaha java web de kurdum onu da kurdum bunu da kurdum derken bu kurduklarımı nasıl kullanacağıma bakmaya başladım. Netbeans’ in mobility ile ilgili herbir şeyini kurdum. Ancak NetBeans’ in sitesindeki örnek uygulamaları yapamıyordum. Mobile den  seçtiğim herhangi bir uygulamada J2ME bulunamadı istersen kuralım diyordu. Hayret bişi kurmuştum halbuki. Sonra nette biraz dolaşınca kimsenin pluginle yapmadığını gördüm. Sun Java Wireless Toolkit kurup ardından bunu NetBeans a tanıtıyorlardı. Ben de öyle yaptım. Önce şurdan son versiyon SJWK yı indirdim.

http://java.sun.com/products/sjwtoolkit/download.html?feed=JSC

Ardından home/cagdas dizinine taşıyıp kuruluma başladım.

Bu kitle aşağıdaki modüller gelicektir ki bu da eski teknoloji telefonların programlanması için yeterlidir (CLDC ve MIDP cihazlar)

• Mobile Service Architecture (JSR 248)
• Java Technology for the Wireless Industry (JTWI) (JSR 185)
• Connected Limited Device Configuration (CLDC) 1.1 (JSR 139)
• Mobile Information Device Profile (MIDP) 2.0 (JSR 118)
• PDA Optional Packages for the J2ME Platform (JSR 75)
• Java APIs for Bluetooth (JSR 82)
• Mobile Media API (MMAPI) (JSR 135)
• J2ME Web Services Specification (JSR 172)
• Security and Trust Services API for J2ME (JSR 177)
• Location API for J2ME (JSR 179)
• SIP API for J2ME (JSR 180)
• Mobile 3D Graphics API for J2ME (JSR 184)
• Wireless Messaging API (WMA) 2.0 (JSR 205)
• Content Handler API (JSR 211)
• Scalable 2D Vector Graphics API for J2ME (JSR 226)
• Payment API (JSR 229)
• Advanced Multimedia Supplements (JSR 234)
• Mobile Internationalization API (JSR 238)
• Java Binding for the OpenGL(R) ES API (JSR 239)

Ubuntuda (veya herhangi bir GNU/Linux dağıtımında) sh uzantılı binary dosyaların kurulumu oldukça kolay. Terminali açıp içine sh yazdıktan sonra fareyle kuracağım dosyayı taşıyorum. Böylece sh komutunun istediğim uzantıdaki istediğim dosyada çalışabilmesini sağlıyorum. Lisans anlaşması çıkıyor ve sonunda soruyor hangi java sdk ile kuralım. Daha önceden kurduğum java sdk nın dizinini bulmam gerekiyor. Başka bir şey için lazım olmuştu ve biliyorum. Eğer sizde paket yöneticisiyle kurmuşsanız sun java 6 sdk yı aynı dizinde olması muhtemeldir.

Enter a path to the Java 2 SDK: /usr/lib/jvm/java-6-sun/bin

İle dizini belirtiorum. Ardından bir kaç soru daha sorup kurmaya başlıyor. Kurulum yerini değiştirmedim /home/cagdas/ in içine kurdu. Kurulumdan sonra

cagdas@cagdas:~$ /home/cagdas/WTK2.5.2/bin/ktoolbar

dediğimde bir proje yöneticisi açıldı ve proje yapmaya hazır hale geldiğini görmüş oldum.

Ardından NetBeans a geçtim. Yine mobil uygulaması başlatmaya çalıştım ardından sordu yine hangi sdk olsun. Java SE nin dışında bir SDK kuracaktım ve bu yüzden add dedim. Az önce ktoolbarı çalıştırırken kullandığım dizini kullandım /home/cagdas/WTK2.5.2/ ile J2ME SDK yı belirtmiş oldum ve projem açıldı. Umarım işinize yarar. Kolay gelsin.

Google’ın haberini sitesinde duyurduğu gelişme National Geographicde http://news.nationalgeographic.com/news/2009/05/090519-missing-link-found.html yayınlandı. Haberi oradan aktarıyorum.

"Ida", küçük "kayıp halka" Almanya’da bulundu. Bu haber medyada sansasyon yarattı.

Fosil Ida üst seviye primatlar (maymunlar, apeler, insanlar, lemurlar vb.) arasındaki ayrık evrim parçalarına köprü oluyor.

Ida tam adıyla Darwinius masillae  eşsiz bir anatomiye sahip. Lemurunkine benzer bir iskelet yapısı, kavrayan eller, diğer parmakların karşısına gelen başparmaklar, tırnaksız pençelerle ve göreceli olarak kısa uzuvlar ile primatlarınkine benzer karakteristikleri göstermektedir.   

Apes: Şempanze, goril gibi kuyruksuz primat ailesidir.                   

Sürme ve tetikleme devreleri hazır entegreler olarak bulunabilse de korumalı olarak en temel şekilde sürülmesini bilmek çalışma mantığını ve güç elektroniği devrelerinde korumanın nasıl yapıldığını bilmek açısından önemlidir.

Devrenin Çalışma Prensibi

• Transistör ile tristörün kapısına bağlı dirençler ve kapasite, gürültü ve kaçak akımlara karşı koruma sağlar.
• Transistörlerin giriş ve çıkışlarındaki seri dirençler akım sınırlaması için kullanılır.
• Tristörün kapısındaki seri direnç akım sınırlamasında için kullanılır.
• Kontrol sinyali ile Q2 transistörü devreye girer ve böylece Q1 transistörü de devreye girer.
• Transistörler açma kapama anahtarı olarak kullanılırlar bunun için doyumda çalıştırılırlar.
• İki transsitörle giriş gerilim sinyali iki defa büyütülür ve tristörü tetiklemek için gereken akım sağlanır.
• Kontrol sinyali 15 V ve DC gerilim kaynağı 5 V tur.
• Kontrol sinyali her yarı peryotta istenilen alfa saniyesinde verilerek tetiklemenin zamanı belirlenir ve faz kontrolü sağlanır

8 Nisan 2009 akşamı EMO İstanbul Şubede katıldığım seminerde tuttuğum notlarım. Biraz karışık ama düzenleyecek vaktim yok maalesef. Semineri Enercon teknik müdürü vermiştir.

Dişli kutulu olan ve olmayan türbinler var. Dişli kutusu olmaması bütün yükün motora yüklenmesi anlamına geliyor ve cesurca bir tutum ve senkron generatörlerde kullanılıyor. Ancak bu bakım maliyetlerini düşürüyor.

E 48-800 kW Türbin

Kanat açıları ayarlanabiliyor. 16-17 bin devirden sonra bir uyarı akımı ile senkron generatör devreye sokuluyor.

Vestas V90 3 MW Danimarka firması, dişli kutulu sistemle çalışan türbin örneği.

Türbinlerde üretilen enerji DC ye çevriliyor. Ardından türbinin kulesi boyunca DC olarak iletiliyor. DC gerilim IGBT inverter sistemlerle orta gerilim şebekesine veriliyor. Akım kaynağı gibi çalışıyor türbinler. 4 saniyelik çökmeleri anlayıp düzeltiyor.

Enercon Storm Control

Operation at very high wind speeds diye bir grafik gösterdiler. Bunda belli bir rüzgar hızına kadar motorun ürettiği güç artıyor. Belli bir rüzgar hızından sonra (12.5 m/s – 600 kW) nominale ulaşıyor. Ancak rüzgar hızı belli bir limitin üstüne çıkarsa generatörün gücü azaltılıyor ve böylece türbin fırtınalardan korunmuş oluyor.

E 112 – 6 MW

Rotor çapı arttırılarak 6 MW’ lık türbinler yapılabiliyor. Rotor çapı arttıkça devir sayısı düşüyor. Bu türbin bir futbol sahası büyüklüğünde bir alanı tarıyor.

2 MW’ lık bir türbine ortalama 50 ton civarı yük biniyor.

Örnek Proje:

• Sunjut kendi bahçesinde kendi enerjisini üretiyor.
• 30 meterelik ölçüm direğiyle ölçümlere başladı.
• Rüzgar ölçüm sonuçları ilgili birkaç programla değerlendirilerek tahmini enerji üretim değerleri bulundu. Bu programlar WASP ve WIND-PRO
• Bu doğrultuda Sunjut kendi fizibilite çalışmalarını tamamladı.
• İlgili makine, elektrik ve inşaat projeleri hazırlandı

Projelerin Yürütülmesi:

• Parçalar çok büyük bu yüzden büyük taşıma yollarına ihtiyaç vardır.
• 300-400 tonluk vinçlerin rahat pozisyonlar alabilmesi için özel alanlar açılıyor.
• Ardından elektrik projesi yapılıyor.
• Gerilim düşümleri kablo kesitleri hesaplanıyor, türbindeki kabloların beton köşke gitmesi felan.
• Rüzgar ölçümleriyle EPDK’ dan lisans alındı. (EİE görüşü alındı.)
• EİE lisans alma aşamasında bütün türbinlerin koordinatlarını alıyor ardından diğer yatırırmcılarla ilgili etkileşim var mı kontrol ediyor.
• 75 cm uzunluğunda bakır temel topraklaması
• Güç kabloları için plastik borular
• İlk etapta grobeton dökülüyor
• Türbinlerin temel çapı çok büyük değil. Yaklaşık 12-13 metre. Derinlik 2 metre.
• Temelde çok ağır bir demir donat var. Temel sepeti monte ediliyor.
• Temel atıldıktan sonra, yağış çok zemin ıslak diye temel katranla kaplandı.
• En sonunda çubuklar kalıyor. Ortada güç kabloları için borular kalıyor.
• Elektrik çalışmalarıi beton köşk getirildi
• İki türbin için tek beton köşk kullanıldı.
• Trafo konuldu ardından.
• Beton köşk diğer santrallerdekine benziyor. Döner sigortalı yük ayırıcı vs bulunuyor.
• Kablo kanalları yapılıyor.
• Kablolar klavuz aracılığıyla çekiliyor. İnsan gücüyle yapılıyor ki kablolar zarar görmesin diye.
• Altyapı işleminden sonra türbinlerin nakliyesi başlıyor.
• Yollar çok özel tasarlanmalı.
• 20 metreden 40 metreye olan kanatlar bir dağa çıkarılacaksa nakliye zorlukları çok önemli oluyor.
• Kanatların bağlandığı kısım hub.
• Kule konik ve içinde merdiven var.
• Makine dairesi vinçle çıkarılıyor.
• 9-10 m/s ‘nin üzerindeki rüzgar hızlarında kule dikimi yapılamıyor. Bu hızlarda kanatlar kırılabiliyor.
• Enka’ nın alt kuruluşu Çimtaş kule yapıyor. General Electric ve Enercon firmalarına satıyor.
• Türbinlerin titreşimleri sürekli ölçülüyor.
• 1 MW’ lık bir rüzgar santralinin kurulum maliyeti toplamda yaklaşık olarak 1 milyon euroya denk düşüyor.
• Kanatlar Türkiye’de üretiliyor. Fiber malzemeden ve yıldırıma karşı korumalı üretiliyor.
• Kapasite faktörü 0.28 olan bir sistem 6 senede kendisini amorti ediyor.
• Türbinlerin ömürleri 25-30 sene.
• Yanyana kurulurken aralarındaki açıklık kanat çaplarının iki veya üç katı kadar olmalı.
• Arkalarına bir sıra daha koyacaksak kanat çapının 7 katı mesafeyle konulmalı. Yoksa rüzgar etkisini yitirmiş oluyor.

Beklan hocadan aldığım anahtarlanmış doğrusal sistemler projemi bitirdim. Sağolsun hocam da beğendi. Projeyi Latex’te yazmak ilk başta yorucu gelse de eğlenceliydi. İlk önce matematiksel temelleri basitçe anlatmaya çalıştım. Ardından anahtarlanmış sistemleri anlattım ve bazı kararlılık problemlerine değindim. Aslında tersinebilirlik (invertibility) konusunu da anlatmayı düşünüyordum ancak giriş belgesi için fazla ayrıntı bir konu olacağından yazmadım. Bu tarz bir belge yazımında ise yapılmaması gerekenin öğrenirken öğrenilen konuyu bilgisayara not etmemek olduğunu gördüm. Aslında sürekli yavaş yavaş yazsaymışım çok daha rahat edermişim. Yoksa bir haftada bütün teoremlerin ispatlarını tekrardan anlamaya çalışmak çok zorlayıcı oluyor. Kendime de not düşmüş oldum =)

Anahtarlanmış Doğrusal Sistemlere Giriş [PDF]

Uzun zamandır bir şeyler yazmıyordum ancak ödevlerimin dürtmesi ile yazacak bi iki şey çıktı sanırım.  Anahtarlanmış sistemleri hibrit sistemlerin altkümesi olarak düşünebileceğimiz için hibrit sistemlerin tanımını verelim.

Hibrit Sistem Nedir?

Bizim bildiğimiz en genel anlamda iki tür sistem vardır diyebiliriz. Bunlar sürekli (continuous) ve ayrık (discrete) sistemlerdir. Bu iki sistemin birleşimi

olan sistemlere hibrit sistemler denir.

Sürekli Sistemler:

Sürekli bir giriş uygulandığında sürekli çıkış aldığımız sistemlerdir. Herhangi bir araba süspansiyonundan güneş piline kadar doğada da gözlemleyebileceğimiz çok çeşitli sistemleri kapsamaktadır.

Ayrık Sistemler:

Sürekli girişe rağmen ayrık çıkışlar aldığımız sistemlerdir. Bilgisayarlar, mantık devreleri gibi.

Anahtarlanmış Sistemler

Anahtarlanmış sistemler birden fazla sürekli sistemler kümemizden bir anahtarlama aracılığıyla birini aktif hale getirmemiz  ile elde edilen hibrit sistemlerdir. Bu anahtarlama olayı ayrık sistemdir ve kullanacağımız sürekli sistemi seçmemizi sağlar. Genel olarak simulinkte şu şekilde tasvir edebiliriz:

Scope’dan gördüğümüz şuna benzer bir şey olacaktır:

Burada anahtarlamayı rastgele yaptım ancak sistemin konumuna veya y çıkışına göre de ayarlanabileceği gibi sırf zamanın bir fonksiyonu olarak da

anahtarlama sinyali belirlenebilirdi. Simulink deki direkt kod yazarak simulinkte kullanmaya yarayan embedded matlab function bloğunu kullandım.

İçine

function y = fcn(u)
% guzelim anahtarlama fonksiyonu
% See the help menu for details.

if u>0.5
y=[0 1 0];
elseif u==0.3
y=[1 0 0];
else
y=[0 0 1];
end

dedim.

Burada [0 1 0] çıkışını almak demux  un ikinci çıkışını aktif hale getirmek oluyor. Ayrıca sistemleri aktifleştirmek için enabled subsystem bloklarını kullandım.

Sin Wave, constant ve randon kaynaklarıyla sistemlere giriş yaptım.

Bu anahtarlanmış sistemde sadece lineer sadece zamanla değişmeyen altsistemleri kullandım. Bu alt sistemlerin hepsi lineer olunca sistemimize anahtarlanmış lineer sistem denir.

Not: Resimler baya dandik çıkıyor sağ tıklayıp resme bak diyerek daha güzelini görebilirsiniz.

Aşağıdaki linkten gereken simulink dosyasını indirip matlabin work dizininde çalıştırarak kullanabilirsiniz.

simulink

Örnek başka bir sistem olarak da iki sistem içinden birincisini belirli bir zaman çalıştırıp ardından ikinci sistemin devreye sokulmasına bakalım:

Birinci sistemmimizin transfer fonksiyonu

2
—————–
s^2 + 2 s + 4

İkinci sistemimizin transfer fonksiyonu

2
—————–
s^2 + 2 s + 1

olsun.

Bu transfer fonksiyonlarını durum uzayı cinsinden yazdığımızda, yani u giriş işareti, y çıkış ve x de sistemin durumları olsun.

x = [x₁ x₂]^T (Trasnpozu)

dx(t)/dt = A x(t) + B u(t);

y(t) = C x(t) + B u(t);

Belirli bir x0 vaşlangıç noktasına göre x1 ‘in x2 ye göre değişim grafiğine sistemin yörüngesi adı verilir ve kararlılık incelemelerinde önemli bir kiriterdir.

Konusu açılmışken kararlılıktanda bahsedebiliriz:

Sistemlerin denge noktası dediğimiz sistem o noktada başlattığımızda hep o noktada sabit kalacağı noktalar vardır. Bu denge noktası zamanla değişmeyen lineer sistemlerde bir tane olur bu sebeple bu tek noktayı 0 olarak alabiliriz. Sistemi bu noktanın dışında başka bir noktada çalıştırmaya başladığımızda sistem bu noktaya yöneliyorsa sisteme kararlıdır deriz. Eğer direkt denge noktasına ulaşıyorsa asimptotik kararlı ulaşamasa bile belirli bir sınırın içinde kalıyorsa bu sisteme de Lyapunov kararlı deriz.

Sistemimizin yörüngesi (trajectory) x0=[1 3] seçilirse aşağıdaki gibi olur. Birinci sistem çok az bir farkla denge noktasına ulaşamamaktadır, lyapunov kararlıdır, ancak ikinci sistemin devreye girmesiyle asimptotik kararlı hale gelir.

Mavi yörünge sistemde hiçbir değişiklik yapmasaydık gözlemleyebileceğimiz yörüngedir kırmızı olan ise ikinci sistemin devreye girmesiyle oluşan yörüngedir.

Sistemin ve yörünge grafiğinin matlab kodu ise:

clear all
clc
s=tf(’s’);
a=0:.1:5.8281;
m=size(a,2);
i=0;
while i<m
i=i+1;
k=a(i);
if k<1
H=2/(s^2+2*s+4);
H=ss(H);
x0=[1, 3];
[y,t,x] = initial(H,x0);
x1=x(:,1);
x2=x(:,2);
plot(x1,x2)
xlabel(’x1′)
ylabel(’x2′)
hold on
legend(’D1′)
elseif 1<=k
H=2/(s^2+2*s+1);
H=ss(H);
x0=[x1(11), x2(11)];
[y,t,x]=initial(H,x0);
x1=x(:,1);
x2=x(:,2);
plot(x1,x2,’red’)
legend(’D2′);
else
p=3;
end
end

Burada kullandığımız iki sistem kararlı olmasına rağmen anahtarlama işaretine bağlı olarak kararsız hale gelebilmektedir. Bunun tam tersini de düşünebiliriz kararsız birden çok sistemi güzel bir şekilde anahtarlayarak kararlı hale getirebiliriz. Bu da ilk anahtarlanmış sistem problemimize götürür bizi:

Kararlılaştırıcı anahtarlama işaretinin bulunması. Bu problemi bir başka yazıda inceleyebiliriz.

Evet gün geçmiyor ki yeni bir mühendislik problemiyle karşılaşmayalım. Okulun bitmesine yaklaştıkça

dünyaya daha bir mühendis gözüyle bakmaya başladım. Litrelik Sütaş ayranlarıyla bazı problemler yaşamaktaydım

ve Erhan‘ın ŞikayetVar.com‘a HP için yaptığı şikayetler geldi aklıma. Siteye kolayca üye olabiliyorunuz. En önemlisi

gerçek telefon ve mail adresinizi vermeniz. Ardından sorununuz birkaç gün gibi kısa bir sürede hallediliyor.

İşte bir şikayet örneği:

SÜTAŞ Litrelik Ayran Kapakları Sorunsalı CagdasTopcu  [17 Eylül 2008, 09:00]
İstanbul’da ikamet ediyorum. Elektrik mühendisliği öğrencisiyim. Evime en yakın marketlerde ürünleriniz satıldığı ve ayran içmeyi sevdiğim için litrelik ayran ürünlerinizi kullanmaktayım.

Litrelik ayranlarınızın kapaklarını (bir veya iki litrelik olması önemli değil, mavi kapaklılar) tek elimle kolayca açabiliyorum ancak kapağı açarken kapağın etrafındaki ayrılması gereken kısım ayrılmıyor ve ben ayranınızı çok affedersiniz kafaya dikip geri kapağını kapatabiliyorum.

Evde kendi aldığım ayrana yapınca bir problem yok, hatta ayrı bir eğlence oluyor; ancak kullandığım ürüne dışardan madde konulup tekrar kapağı kapatılabileceği için bunu ürününüzün bug’ı ilan ediyorum.

Bu mühendislik hatasını nasıl çözeceğinizi merak etmekteyim.^^

Sütaş yetkilileri tarafından aranıp konu hakkında bilgilendirildim. Problemin çözülmesini merakla beklemekteyim